Wat is een kazemat?

afbeelding van P Geertsma

Een kazemat is een soort militair bouwwerk dat als een verdedigingsbolwerk wordt gebruikt. Een kazemat kan zowel overdekt zijn als een groep muren en loopgraven. Kazematten bestaan er in veel verschillende vormen. In de oudheid waren kazematten zeer eenvoudig van vorm. De wapens waren ook niet dermate zwaar dat er complete bomvrije ruimtes moesten worden ingebouwd. Ten tijde van de Eerste Wereldoorlog werden de kazematten steeds uitgebreider en voorzien van complete keukens en hospitaals om de militairen te verzorgen. Na de Eerste Wereldoorlog werd de statische oorlogsvoering steeds minder bedreven. Mobiliteit werd belangrijker. Veel kazematten werden door de Duitse Wehrmacht omtrokken en omsingeld. Tegenwoordig zijn kazematten eigenlijk helemaal niet meer in gebruik en dienen ze alleen nog als monumenten van een ver verleden.

Kazemat is een woord da afkomstig is uit het Italiaans of uit het Spaans. Het Italiaanse woord voor een verdedigingswerk met schietgaten is casa matta en het Spaanse woord daarvoor is casa armata. Je kunt onder andere kazematten bezoeken in het Nederlandse plaatsje Kornwerderzand. Daar is een kazemattenmuseum gemaakt. In de Tweede Wereldoorlog werden deze kazematten, die uit een aantal bunkers met gangenstelsels bestaan, gebruikt om de Afsluitdijk te verdedigen tegen de Duitse Wehrmacht.