Oorlog te rechtvaardigen door zelfverdediging?

afbeelding van P Geertsma

Oorlog is eigenlijk nooit te rechtvaardigen behalve wanneer het internationale recht dat zou toestaan. De gebeurd onder andere in het geval wanneer er sprake is van zelfverdediging. Een land of een groep landen kan zich door een aanvallend land of groep landen zo in het nauw gedreven voelen dat het zichzelf zou moeten verdedigen met wapens en geweld. De internationale Veiligheidsraad ziet er op toe dat landen zo weinig mogelijk met elkaar in conflict komen. Wanneer een land zelfverdediging nodig acht moet het zich dan ook eerst wenden tot de VN Veiligheidsraad. Deze zal beoordelen of geweld echt de enige oplossing is. Het land dat zichzelf wil verdedigen moet dat wel proportioneel doen en onmiddellijk ingrijpen. Als een staat niet snel reageert op een aanval van een agressor heeft het ook geen recht meer om zelfverdediging als reden op te voeren voor de tegenaanval. In de oorlog tegen het terrorisme voerde Amerika ook het recht op zelfverdediging aan om Afghanistan en Irak aan te vallen. Het lijkt er op dat zelfverdediging altijd als reden om een oorlog te voeren kan worden genoemd. Zolang een land maar voldoende aannemelijk kan maken dat het bedreigd wordt is het goed mogelijk dat de oorlog wordt gerechtvaardigd. Dit lijkt me een beetje krom. Vooral wanneer de redenen om een oorlog te voeren worden overdreven. Dit gebeurden ook door Amerika voorafgaande aan de Irakoorlog. De Amerikaanse inlichtingendiensten hadden de dreiging van Saddam Hoessein sterk uitvergroot. Hierdoor leek een oorlog noodzakelijk. Achteraf bleek dat de informatie niet een juiste weergave was van de feiten. Toen was het te laat. Irak was al binnen gevallen en bezet. Nu moet Amerika na deze ‘gerechtvaardigde’ oorlog proberen zijn gezicht te redden. Dat is een moeilijke taak.