Duitse capitulatie na de Tweede Wereldoorlog

afbeelding van P Geertsma

Overwinningen door het Duitse leger Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog wisten de Duitsers onder Adolf Hitler spoedig vele overwinningen te boeken op Europese landen. De Bliksemoorlog van de Duitsers was erg effectief voor snelle overwinningen. Nadat de Duitsers hun tegenstanders hadden overwonnen volgde een periode van bezetting. In verschillende landen was deze bezetting zeer wreed en werden tegenstanders, of ‘ongewenste elementen’ bruut vervolgd, gemarteld en naar concentratiekampen gedeporteerd. Daar stond hen een vrijwel zekere dood te wachten. De weerzin tegen de nazi’s groeide in de rest van de wereld die steeds meer op de gruwelijke feiten werden gedrukt. De macht van de nazi’s werd langzamerhand beperkt. Dit kwam door de mislukking van operatie barbarossa. Daarna verklaarde Adolf Hitler, tot verbazing van vele van zijn officieren, de oorlog aan Amerika.

Voorafgaand aan de Duitse capitulatie
De periode daarna probeerde Duitsland strategisch terug te trekken. Hierbij probeerden ze hun verliezen zoveel mogelijk te beperken. Echter zorgden de absurde bevelen van Adolf Hitler regelmatig voor onaanvaardbaar hoge verliezen onder de Duitse militairen. Een voorbeeld hiervan is de slag bij Stalingrad waarbij het ingesloten Duitse leger aan haar lot werd overgelaten en niet mocht uitbreken. Het werd voor veel Duitse militairen steeds duidelijker dat ze de oorlog uiteindelijk zouden verliezen. Verschillende landen werden bevrijd. Adolf Hitler kreeg te horen wat er met bondgenoot Benito Mussolini was gebeurd. Het doek voor het AS was gevallen. Adolf Hitler beroofde zich van zijn eigen leven en zijn pasgetrouwde vrouw Eva Braun stierf met hem. Er volgde geen plechtige begrafenis maar een macabere lijkverbranding te midden van het oorlogsgeweld om te voorkomen dat de lijken in de handen zouden vallen van de overwinnende legers. Toen de dictator van Duitsland dood was had Duitsland geheel geen leider meer om het land aan te sturen. Er heerste enorme chaos en daaraan moest zo spoedig mogelijk een einde komen. Er werden plannen gemaakt voor overgave. Door de enorme opmars van de geallieerden was er voor Duitsland geen onderhandelingsruimte over en moest een onvoorwaardelijke overgave worden getekend.

De Duitse capitulatie
Deze nauwelijks eerzame taak werd aan de Duitse generaal Alfred Jodl toebedeeld. Hij tekende op 7 mei 1945 om 2:41 de documenten van de geallieerden waarmee hij de onvoorwaardelijke overgave van Duitsland bezegelde. Hierin stond onder andere de volgende tekst: "Alle strijdkrachten onder Duits gezag staken hun actieve operaties om 23:01 uur centraal Europese tijd op 8 mei 1945." Dit betekende dat de Duitsers de strijd zouden staken. Generaal Wilhelm Keitel tekende in Berlijn ook een overgave document dat was opgesteld door de Sovjet strijdkrachten. Tijdens deze formele overgave was de Russische generaal Georgi Zjoekov aanwezig. De sfeer was heel koel en dreigend. De militaire groet die Wilhelm Keitel bracht werd niet beantwoord.

Na de Duitse capitulatie
Na de overgave van het Duitse leger braken er overal in het Westen feesten uit. Het nieuws werd op 8 mei 1945 door de media verspreid. In Rusland en vele andere landen in het Oosten van Europa werd het nieuws van de overwinning pas op 9 mei bekend gemaakt. Daarom vierden die landen de bevrijding en overwinning op 9 mei. Nederland was echter op 5 mei al officieel bevrijd omdat toen de Duitse troepen al hun overgave hadden getekend voor wat betreft de Duitse troepen op Nederlands grondgebied. Daarom wordt in Nederland op 5 mei de bevrijding gevierd. Ieder jaar wordt Bevrijdingsdag herdacht. Dit gebeurt niet alleen doormiddel van plechtige officiële ceremoniën. Ook op scholen is er extra aandacht voor de Tweede Wereldoorlog. Hierdoor wordt de geschiedenis van de donkere pagina’s van de vorige eeuw ook onder de jeugd onder de aandacht gehouden zodat zij weten dat er nooit meer oorlog moet komen.